CZYNNIKI PROZAPALNE A DEMENCJA

Czynniki prozapalne to elementy. które mogą wywoływać lub nasilać stan zapalny w organizmie, a przewlekły stan zapalny jest powiązany z rozwojem wielu chorób przewlekłych, takich jak:

• różne formy demencji, w tym chorobę Alzheimera. 
• choroby układu sercowo-naczyniowego,
• cukrzyca typu 2,
• otyłość.

Jakie to są czynniki?

Powszechnie znane, ale czy stosowane?

• 1. Nieprawidłowa dieta
• Wysoka zawartość cukrów prostych

 Dieta bogata w cukry rafinowane (słodycze, napoje gazowane) może prowadzić do gwałtownych skoków poziomu cukru we krwi i insuliny, co powoduje reakcję zapalną.

• Kwasy tłuszczowe trans i nasycone

Spożywanie tłuszczów trans (obecnych w przetworzonej żywności) oraz nadmiaru tłuszczów nasyconych (czerwone mięso, tłuste produkty mleczne) zwiększa stężenie markerów stanu zapalnego, takich jak CRP (białko C-reaktywne).

• Niedobór antyoksydantów

 Niska konsumpcja owoców i warzyw prowadzi do niedoboru antyoksydantów, czyli wielu witamin i minerałów, które chronią komórki przed stresem oksydacyjnym, powodowanym przez wolne rodniki i stan zapalny.

2. Otyłość i Siedzący Tryb Życia

• Tkanka tłuszczowa jako źródło cytokin prozapalnych.

 Otyłość, szczególnie otyłość brzuszna, wiąże się z podwyższonym poziomem prozapalnych cytokin, takich jak TNF-α i IL-6, co prowadzi do przewlekłego stanu zapalnego.

• Brak aktywności fizycznej.

 Siedzący tryb życia obniża zdolność organizmu do regulowania poziomu cukru i lipidów we krwi, co zwiększa ryzyko przewlekłego stanu zapalnego.

3. Przewlekły Stres i Zaburzenia Snu

• Wpływ kortyzolu.

Przewlekły stres podnosi poziom kortyzolu, hormonu, który w nadmiarze może prowadzić do stanu zapalnego i uszkodzeń tkanek, w tym neuronów.

• Niewystarczająca ilość snu.

 Brak snu lub niska jego jakość zwiększa poziom cytokin prozapalnych i sprzyja rozwojowi chorób przewlekłych.

4. Palenie Papierosów i Zanieczyszczenia Powietrza

• Dym tytoniowy.

Palenie wprowadza do organizmu toksyny i wolne rodniki, które wywołują reakcję zapalną i uszkodzenia komórek, w tym neuronów. Zwiększa to ryzyko rozwoju chorób sercowo-naczyniowych i neurodegeneracyjnych.

• Zanieczyszczenia powietrza.

Ekspozycja na zanieczyszczenia (np. spaliny samochodowe) prowadzi do przewlekłego stanu zapalnego, uszkodzeń płuc, serca i mózgu.

5. Czynniki Metaboliczne i Zaburzenia Hormonalne

• Insulinooporność i cukrzyca.

Zaburzenia metabolizmu glukozy prowadzą do przewlekłego stanu zapalnego, który uszkadza naczynia krwionośne i mózg (mikroangiopatia).

• Dyslipidemia.

 Podwyższony poziom „złego” cholesterolu LDL i trójglicerydów przyczynia się do rozwoju miażdżycy i reakcji zapalnej w ścianach naczyń krwionośnych.

6. Zaburzenia Przewodu Pokarmowego i Mikrobiomu

• Dysbioza jelitowa.

 Nierównowaga w składzie bakterii jelitowych może prowadzić do przepuszczalności jelit („zespół nieszczelnego jelita”), co pozwala toksynom na przedostanie się do krwioobiegu i wywołuje stan zapalny.

• Choroby zapalne jelit.

Przewlekłe choroby zapalne jelit, takie jak choroba Crohna czy wrzodziejące zapalenie jelita grubego, są powiązane z podwyższonym ryzykiem przewlekłego stanu zapalnego w całym organizmie.

7. Infekcje i Choroby Autoimmunologiczne

• Przewlekłe infekcje.

 Niektóre infekcje wirusowe i bakteryjne zatok, nosogardzieli, zębów, stawów) mogą wywoływać przewlekły stan zapalny i zwiększać ryzyko chorób przewlekłych, takich jak choroby serca czy stwardnienie rozsiane.

• Choroby autoimmunologiczne.

 W chorobach autoimmunologicznych, takich jak reumatoidalne zapalenie stawów (RZS), organizm atakuje własne tkanki, wywołując stan zapalny, który może uszkadzać różne narządy, w tym mózg.

8. Toksyny Środowiskowe i Leki

• Narażenie na metale ciężkie.

 Substancje takie jak rtęć, ołów czy aluminium mogą wywoływać stan zapalny w mózgu i są powiązane z wyższym ryzykiem demencji.

• Leki prozapalne.

Długotrwałe stosowanie niektórych leków, takich jak niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ) czy leki stosowane w chemioterapii, może uszkadzać tkanki i wywoływać reakcje zapalne.

9. Zaburzenia Psychiczne i Emocjonalne

• Depresja i lęk.

 Przewlekłe zaburzenia psychiczne są związane z podwyższonym poziomem cytokin prozapalnych, które mogą uszkadzać struktury mózgu i przyczyniać się do rozwoju demencji.

Podsumowanie

Przewlekły stan zapalny, wywołany przez czynniki takie jak nieprawidłowa dieta, otyłość, stres, palenie, zanieczyszczenia środowiskowe oraz zaburzenia metaboliczne, odgrywa istotna, żeby nie powiedzieć zasadniczą rolę w rozwoju chorób przewlekłych, w tym demencji.

Myślę, że większość o tym wie, ale kto się do tego stosuje?

Kto potrafi sam w wieku lat 30-40 -50 zdecydować, jak widzi swoja przyszłość i siebie, w wieku podeszłym?